داراییهای نامشهود اساسا به دور دسته تقسیم می شوند:

1.دارایی های نامشهود قابل شناسایی

2.دارایی های نامشهود غیر قابل شناسایی

دارایی های نامشهود قابل شناسایی،دارایی هایی می باشند که ارزش آن به سایر داراییهای واحد تجاری یا یه کل واحد تجاری ،وابسته نبوده و به طور جداگانه قابل فروش می باشد  در حالی که داراییهای نامشهود غیر قابل شناسایی را نمی توان جداگانه ارزیابی و یا معامله نمود.

نمونه های زیر می توانند مثالهایی از دارایی های نامشهود قابل شناسایی باشد:

دانش فنی

ایده

طرح صنعتی

ساختار سازمانی و نیروی انسانی

حق اختراع

حق چاپ و تالیف

سرقفلی

محل کسب(حق کسب و پیشه)

برند،پروانه و حق امتیاز(فرانشیز)

داراییهای نامشهود قابل شناسایی:

حق اختراع:

حقی است که به دارنده آن،امکان تولید،فروش محصول مشخصی را برای مدت معین داد. نقض آن توسط دیگران مجاز نمی باشد.طبق ماده 33قانون ثبت علایم و اختراعات مصوب تیر ماه 1310 مدت اعتبار ورقه اختراع به تقاضای مخترع پنج یا ده یا پانزده و یا منتهی 20 سال است.

ولیکن در عمل تا زمانی دارای ارزش خواهد بود که منجر به کاهش هزینه های عملیاتی و یا فروش کالا و خدمات به قیمت بیشتر شود.اگر حق اختراع به جای خرید،توسط واحد تجاری پدید آمده باد،بهای تمام شده آن صرفا شامل هزینه های مستقیم حقوقی و هزینه هایی مثل هزینه ثبت حق اختراع خواهد بود.

حق تالیف:

حق تالیف عبارت است از <حق انحصاری نشر و پخش و عرضه و اجرای اثر هنری یا نوشته ای که به مدت سی سال پس از فوت او به شخص پدید آوررنده و و وراث او اعطا می شود. در مورد حق تالیف نیز عین حق اختراع ،عمر مفید واقعی به ارزش اقتصادی آن بسستگی داشته و تا زمانی دارای منافع اقتصادی خواهد بود که بازار برای انتشار اثر وجود داشته باشد.

سرقفلی محل کسب(حق کسب و پیشه):

سسسرقفلی محل کسب،حقی است که واحد تجاری به جهت تقدم و سابقه در اجاره فموقعیت محل و یا موفقیت در جذب مشتری نسبت به محل معینی پیدا می کند. سر قفلی محل کسب صرفا زمانی می واند به عنوان دارایی قابل شناسایی باشد که در ازاء پرداخت وجه نقد یا به ازاء غیر نقدی تحصیل شده باشد.سرقفلی محل کسب،معمولا قابل استهلاک نبوده و به هنگام تخلیه ملک لازم است مبلغ سرقفلی از سوی مستاجر دریافت گردد.

 

علایم و نامهای تجاری:

علایم و نامهای تجاری نیز حقوقی است که قابل اجاره و واگذاری می باشد.”علایم تجاری عبارت است از هر قسم علامتی  اعم نقش، تصویر، رقم، حرف، عبارت، مهر،لفاف، و غیر آن که برای امتیاز تشخیص محصول صنعتی یا تجاری یا فلاحتی اختیار می شود” بهای تمام شده علایم تجاری باید معادل مبلغی که بابت خرید آن پرداخت شده یا معادل هزینه هایی که صرف پدید آوردن آن گردیده در حسابها منظور گردد.مدت اعتبار علایم تجاری طبق ماده 14 قانون ثبت علایم 10 سال و بعد از آن نیز قابل تمدید است و در ئاقع عمر قانونی محدودی ندارد.

حق امتیاز و فرانشیز:

حق امتیاز و فرانشیز مجوز استفاده از حقوق دیگران در ازای پرداخت مبلغ مشخص می باشد. بدین ترتیب امتیاز ساخت و حق فروش تولیدات یا انجام خدمات مشخص یا استفاده از نام و علایم تجاری به موسسه پرداخت کننده اعطاء می گردد.

دارایی های نامشهود غیر قابل شناسایی (سر قفلی):

اصطلاح سر قفلی به ویژگی هایی اشاره دارد که به یک واحد تجاری امکان می دهد تا به سبب حسن شهرت ، کارایی عملیاتی،تجربه و مهارت و یا سایر عوامل سودی مازاد بر نرخ بازده متعارف کسب کند.

اگر چه ممکن است با گذشت زمان برای خیلی از موسسات تجاری ، سرقفلی ایجاد شود، اما حسابداران از این بابت چیزی در دفاتر خود ثبت نمی کنند چرا که معتقدند تعیین مبلغ آن مستلزم اعمال قضاوتهای شخصی است و این با اصول پذیرفته شده حسابداری سازگار نمی باشد.

اصولا به عنوان یک قاعده کلی ، سرقفلی فقط در صورتی در دفاتر ثبت و گزارش می شود که به مثابه بخضی از یک واحد تجاری خریداری شود.در مورد اینکه سر قفلی چگونه باید مستهلک شود و اصولا استهلاک سرقفلی وعده ای موافق آن مخالف استهلاک می باشند و در عین حال بین آنان که موافق استهلاک سرقفلی می باشند، و در عین حال بین آنان گه موافق استهلاک سرقفلی می باشند، در خصوص شیوه استهلاک آن وحدت نظر دیده نمی شود.

 

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

این فیلد را پر کنید
این فیلد را پر کنید
لطفاً یک نشانی ایمیل معتبر بنویسید.

فهرست